68’liler ‘Deniz’in o denli bir arkadaşı yoktu’ dedi. Odatv büyük aşka şahit olan kişinin izini buldu… CIA’dan sır sevgiliye ‘ajanımız olacaksın’

Yaklaşık 60 yıl kapalı tutulan aşk…

68’in efsane lideri Deniz Gezmiş ile sır sevgilisi ortasında…

Bir kitap bu aşkı sır olmaktan çıkardı…

Kitabın ismi “Sırlarım İpte Kaldı Balım”

Önsözü, bir el yazısı notla başlıyor. Yazıda,

Balım, Bu kitabı oku,

Dönünce seni imtihan edeceğim,

Biliyorsun değil mi?”

İmza Deniz Gezmiş.

Kitapta, bu notu gün yüzüne çıkaran ve yaşadıklarını detaylarıyla anlatan Aygün Kevrina’nın kıssası anlatılıyor…

68’LİLERDEN REAKSİYON VAR

Konu Deniz olunca söylenti ile gerçek ortasında, kılı kırk yarmak gerekiyor. Öykünün doğruluğu konusunda periyodun şahitlerine soruldu, haberler yapıldı.

68 jenerasyonundan isimlerin geneli, kimileri da Deniz Gezmiş’in yakın arkadaşları, Kevrina’yı tanımadıklarını söyledi. Üstelik “Biz aşlarımızı açıktan yaşardık” diyerek reaksiyon gösterenler de oldu. Pekala burada yazan onca şey, uydurma mıydı?

ODATV İZ SÜRDÜ

Odatv olarak, kitabın ardındaki fotoğraflarda yer alan isimlere de ulaştık. Onlardan biri, eski Turizm Bakanı Bahattin Yücel’di. Kevrina ile Kayseri Lisesi’ndeyken çekilmiş bir fotoğrafı vardı. Lakin o da lise arkadaşını unutmuştu, Deniz’le tanıştıkları üniversite periyodundan ise Kevrina’ya dair hiçbir anısı yoktu.

Zira yazılanlara nazaran de, ikisi de bu sır birlikteliği, Aygün’ün annesi ve teyzesi dışında kimseye açmamışlardı. Münasebetiyle, Deniz Gezmiş’in yoldaşlarının bilmemesi olağan olabilirdi.

GÖKALP EREN’E SORDUK

Sonra, Deniz’in arkadaşı, 68’liler Birliği Başkanlığını da yapan Gökalp Eren’e telefon açtık. Eren de Kevrina’yı çıkaramadı. 68’den kalanlara faal isimlere sorduğunu söyledi. Onlar da anımsayamamıştı.

Bir kişi hariç… Bu ilgiye şahit olan bir isimdi. Yurt dışında yaşıyordu. Gökalp Eren aramış, taramış ve sonunda bulmuştu. Eren’e “Evet, Deniz’in Aygün’e büyük bir aşkı vardı” demişti.

Kendisi aramak istediğimizi söyleyince, Eren ismini paylaşmadığı bireye bu talebi ileteceğini söyledi. Sonra birkaç sefer zorladık, ses çıkmadı…

Bu tanıklıkla birlikte kitapta yazan detaylara daldık…

FKF’DE ENTERESAN TANIŞMA

İlk müsabaka Aralık 1967 tarihinde… Aygün, Fikir Kulüpleri Federasyonu’ndan (FKF) çıkışta karanlıkta kalıp merdivenlerden düşüyor, o sırada kapıdan giren kişi tutup Kevrina’yı kaldırıyor. Birlikte evvel eczaneye gidiyorlar, oradan da deniz kıyısına… İşte o bireyle, Deniz Gezmiş’le arkadaşlığı bu türlü başlıyor. Sonra peş peşe gelen buluşmalar… Ve çok geçmeden gelen itiraf. İkisi de birbirlerine sırılsıklam aşık oluyorlar. Deniz, Aygün’e “Balkız, Balım” diyor.

ARALARINDA SIR KALACAK

Fakat, münasebet kapalı tutulacak. O kararı Kevrina şu sözlerle aktarıyor:

–Çözüm şöyle olacak. Kimseyi incitmeyeceğiz, ortaya çıkmayacağız. Sorun resen çözülecek. Şurası kesin ki biz bir ortada olmalıyız. Biz birbirimizin gözlerine dimdik bakabilmeliyiz, zira bir şey yakaladık ve ondan vazgeçmemeliyiz.

Anlıyoruz ki, bu türlü bir bağın ortaya çıkmasının, Deniz Gezmiş’e ve çabasına ziyan vereceğinden sakınıyorlar.

Aygün, de kısa mühlet içinde FKF’li oluyor. Aksiyonlarda, direnişlerde karşı karşıya geliyorlar ama iki yabancı gibiler… Kimse anlamıyor. Bu durum vakit zaman ortalarında gerginliklere de yol açıyor.

BÂTIN GİZLİ BULUŞMALAR

Tabii buluşmaları da bilinmeyen saklı… Deniz görüşebilmek için Anadolu yakasına geçiyor, görüşme adresleri Kadıköy’de bir köşk. Köşk, şimdiki Oyuncak Müzesi… O muhitte tanıdık birilerine denk gelme ihtimalleri çok düşük. Evet yakınları, arkadaşları görmüyor fakat onları gören birileri sonra kendilerini gösteriyor.

Deniz, yalnız Aygün’ün annesi ve teyzesiyle tanışıyor, hatta annesinden Aygün’ü istiyor. Ve başlarında evlenme fikri olgunlaşıyor, lakin kurallar müsaade vermiyor…

GÖZALTINA ALINIYOR

Bir gün, Aygün gözaltına alınıyor.

Polis, evvel dostça yaklaşıyor, içinde bulunduğu hareketlerin ve kümelerin kendisine ve ailesine ziyan vereceğini söylüyor. Çabucak akabinde Deniz’i anlatmasını istiyor.

Aygün şaşırıyor ve çabucak reddediyor. Lakin polis, karşısına Deniz’le birlikte olduğu fotoğrafları çıkarıyor. O vakit anlıyor, Deniz’le buluşmalarının anbean takip edildiğini… Mecburen kabul ediyor. Arka arda sorular yağmuruna tutuluyor.

-Nereye sarfiyat, kimlerle irtibat kurar, planları ne…

Aygün susuyor… Polis memuru, odadaki öteki bir isimle, Aygün’ ü tanıştırıyor, söylediklerini uygun dinlemesini istiyor.

KARŞISINA ÇIKAN AMERİKALI TANIDIK

Söz konusu kişi, yanına yaklaşıyor, tokalaşıyor ve birinci kelamlarından biri “Biz Türk polisiyle ortaklaşa çalışırız” oluyor.

Aygün, akıcı bir Türkçe konuşan yabancı ismin yüzünü hatırlıyor. Üniversitenin birinci yıllarında, bir arkadaşı 6. Filo’daki uçak gemisine ziyarete Aygün’ü de götürdüğünde orada subayların yanında duran isim… Yani karşısındaki bir Amerikan istihbaratçısı.

CIA elemanı, Aygün’e açık açık Deniz Gezmiş’e karşı ajanlık teklif ediyor. Kendisine maaş bağlayacaklarını söylüyor.

‘ADINI CASUSA ÇIKARIRIZ’

Aygün reddediyor.

Sonra tehditler başlıyor. Şayet kabul etmezse, arkadaş etrafında Aygün’ün ismini casusa çıkaracaklarını belirtiyor. Karakoldan kolay kolay çıkamayacağını, yani işkenceyi ima ediyor.

Karşısındaki üniversiteli kız ise cevaplarını değiştirmiyor.

İŞKENCE BAŞLIYOR

Aygün’ü teslim alamayan CIA casusu, “Kızın yüzüne dokunmayın” diyor . Sonrası malum, işkence… Aygün’ün yüzünü tanınmayacak hale getiriyorlar. Özgür bırakıldıktan sonra bir müddet, meskene kapanıyor. Ailesine olanları açıklamakta zorlanıyor. Uzun bir müddet Deniz’le görüşmüyorlar. Karşılarındakilerin ne kadar acımasız olduklarını, artık biliyor… mevtten hem kendisi hem de Deniz için korkuyor. Devamında babasını kaybediyor, yaşadığı ağır travmalar onu diğer tercihler yapmaya zorluyor.

NORMAL Mİ?

Peki bu yaşananlar, o yıllardaki Türkiye için olağan mi? Bir CIA casusu, bir öğrenci hareketi önderinin sevgilisini ajanlaştırmaya çalışıyor. Hem de bunu, o periyodun emniyet mensuplarıyla birlikte ve resmi makamlarda yapıyor. Üstelik, yönlendirici durumda…

Aslında, Aygün’ün başına gelenler, Küçük Amerika panoramasının dönemsel izdüşümü.

GELELİM O DÖNEMKİ MİT’E

Bahsedilen yıl 1967. 27 Mayıs yaşanmış ama, bir türlü Amerikan yörüngesinden kurtulamamışız. NATO bağları, içimize o kadar kök salmış ki söküp atmak kolay değil. 67’de MİT’in başına Fuat Doğu üzere bir isim getirilmesi de tesadüf olamaz.

Bay Pipo’da Soner Yalçın ve Doğan Yurdakul detaylarıyla yazdı. Fuat Doğu’yu eğiten kişi, Reinhard Gehlen’dir. Nazi Almanyası’nda istihbaratın başındaydı. Hitler yenilince ABD’nin adamı oldu. Devşirilince Almanya İstihbaratının başına geçirildi. Özetle Almanya’daki Amerikan Gladyosunu kuran kişi Gehlen’di.

FUAT DOĞU VE CIA İLİŞKİSİ

Böyle bir ismin eğittiği Fuat Doğu da, MİT’in CIA’dan para alarak çalıştığını itiraf eden bir zat. Doğu, bir demecinde, “Ben Türkiye’ye gelen CIA casusları nereye isterse, onları oraya götürmekle mükelleftim” diyebilecek kadar ilşkiyi açık edebiliyordu. Türkiye solunu ezmek için Komünizmle Çaba Derneklerini kuran ve Fethullah Gülen üzere isimleri, bu kuruluşlara monte eden kişi de Fuat Doğu’ydu.

Dolayısıyla, Amerikan Gladyosu elemanın, o yıllarda bir polis karakolunca devrimci öğrencilerin sevgililerine ajanlık teklif etme cüretini bulmasına şaşırmamak gerekir.

Osman Erbil
Odatv.com