Wes Anderson’ın en sevdiğim sinemalarından biri “Büyük Budapeşte Oteli”dir.
O sinemadaki bütün karakterleri çok severim fakat ikisi var ki onların yeri başka.
Otelin Concierge’ı Mösyö Gustav… Ve bellboyu “Sıfır…”
Her otel konuğu üzere benim için de concierge’ler otelin en kıymetli bireyleridir.
Concierge, otellerde müşterinin otel dışındaki ayarlamalarını yapan kısımdır.
Sinema sinemalarında çok kıymetli figürler olarak karşımıza çıkarlar.
Mesela “Pretty Woman” sinemasında, Hector Hector Elizondo’nun oynadığı, Los Angeles’taki otelin conciegre’i Barney Thomson üzere.
Ama hiçbiri hafızamda “Büyük Budapeşte Oteli” sinemasındaki concirge “Mösyö Gustav” kadar kalmadı.
CONCIERGE’LERİN ÖRGÜTÜ “ALTIN ANAHTARLAR”
Orada bir kavram öğrenmiştik: “Les Clefs d’Or…”
Altın Anahtarlar” manasına gelen bu iki söz, dünyanın önde gelen otellerinin concierge’lerinin memleketler arası örgütünün ismi.
O sinemada Ralph Fiennes’in oynadığı Mösyö Gustav güç bir durumda kalınca dünyanın en büyük ve lüks otellerinin concierge’lerini bu örgüt aracılığıyla harekete geçirir ve hepsi bir ortaya gelip Mösyö Gustav’ı bu güç durumdan kurtarır.
O sinemada olay sinemada bir hayal eseriydi.
MEĞER TÜRKİYE’NİN DE BİR MÖSYÖ GUSTAV’I VARMIŞ
Meğer gerçek hayatta da concierge’lerin böyle uluslararası iş birliği varmış.
Bunu da Türkiye’de geçen Kasım ayında yayınlanan bir kitapta okudum. İstanbul’daki Swissotel Bosphorus bana nazaran dünyadaki Swissotel zincirinin “amiral gemisi”dir.
İşte bu otelin 33 yıl boyunca, concierge yardımcılığından başlayıp sonunda “Head Concierge” vazifesini yapan Adnan Öner anılarını yayınladı.
DÜNYADA ANILARINI YAYINLAYAN DİĞER BİR CONCIERGE VAR MIDIR
Dünyada bu türlü anılarını yayınlayan diğer bir “Head Concierge” var mıdır bilmiyorum.
Ama çok hoş ve sıcak bir kitap olmuş.
Önsözünü farklı devirlerde Swissotel’in genel müdürlüğünü yapmış üç yöneticisi yazmış:
1990-96’da Eduard Speck; 2005-2017 Gerhard Struger ve 2017-2024 Uğur Talayhan…
Üçü de çok içten hislerini yazmışlar.
MÖSYÖ GUSTAV OLMAK İÇİN BIYIĞINI KESMEK ZORUNA KALDI
Adnan Öner, Arnavut asıllı bir baba ile Bulgaristan göçmeni bir annenin çocuğu. Otelciliğe 1977 yılında İstanbul Etap Marmara’da bellboy olarak başlamış.
Swissotel’deki misyonuna başlama tarihi ise 1991…’
İşe başlaması için birinci kural şu olmuş: “Bıyığını keseceksin…
” “Bıyıklı evlendim, işe bıyıksız başladım” diyor.
ÇİNLİ İŞİNSANININ ÇANTASI İÇİN BİRARAYA GELEN ALTIN ANAHTAR KULÜBÜ
Başından geçen “Mösyö Gustav” öyküsü ise şöyle:
Çin asıllı bir iş insanı Londra’dan ülkesine dönerken İstanbul Swissotel’de bir gece kalmış.
Ertesi gün ülkesine dönerken çantasını İstanbul Havalimanı’nda unutmuş. Çantada laptopu ve bir ölçü parası varmış.
Ama en kıymetlisi şirkete ilişkin bilgilerin bulunduğu evraklar da çantadaymış.
Ertesi gün Pekin’den İstanbul Havalimanı’nı arayıp soruşturmuş lakin çantayı bulamamışlar. Bunun üzerine Londra’da yaşayan kızını aramış ve durumu anlatmış.
LONDRA’DAKİ MÖSYÖ GUSTAV İSTANBUL’DAKİ MÖSYÖ GUSTAV’I ARIYIOR
Kızı da İstanbul Havalimanı’nı arayıp soruşturmuş fakat o da bulamamış. Aklına babasının Londra’da daima kaldığı otelin concierge’ini aramak gelmiş.
Concierge’in ismi “Mösyö Miko”ymuş.
Mösyö Miko çabucak İstanbul’daki “Les Clefs d’Or” meslektaşı “Mösyö Öner’i” arayıp yardım istemiş.
İşte o andan itibaren Adnan Öner devreye girip çantayı bulmuş. Ne var ki sorun orada da bitmemiş.
ALTIN ANAHTARLAR KULÜBÜ’NÜN JAMES BOND OPERASYONU
Çantayı Pekin’e göndermek isteyince, kurye şirketi, içinde para ve laptop olduğu için kabul etmemiş.
Bunun üzerine Çinli konuğun Bodrum’da kalan bir tanıdığı bulunmuş. Kendileri özel bir motor kurye ile çantayı Bodrum’a göndermişler… “James Bond operasyonu üzere bir şeydi” diye yazıyor.
Sonra Londra’daki Mösyö Miko’yu arayıp, “Mission accomplie”, yani vazife tamam demiş.
Anlayacağınız harika bir “Mösyö Gustavlar iş birliği…”
ACİL İMAM NİKAHI YAPTARMAM GEREK DİYEN KONUĞA PRATİK ÇÖZÜM
Bir concierge için daha farklı ve tuhaf misyonlar de var.
Bir gün otelin bir konuğu gelip “Acil olarak İmam nikâhı yaptırmak istiyorum. Bana bir imam bulabilir misiniz?” demiş.
“Hayatımda birinci kere bu türlü bir konuk isteği duyuyordum” diyor.
Ama bir concierge için “hiçbir şey imkânsız değildir…”
SULTAN AHMET CAMİİ İMAMI ARANIP YARDIM İSTENİYOR
Hemen Sultanahmet Camii’nin imamını aramış.
İmam pratik bir insanmış. “Tabii ki bir arkadaşımızı göndeririz. Ancak iki şahit bulmanız gerekir” demiş.
Arkadan “Şahitleri bulamazsanız biz onu da buluruz” diye eklemiş. Böylelikle concierge olarak güzel bir “know-how” kazanmışlar.
Acil imam nikahı için pratik çözümler…
ACABA İRAN YÖNTEMİ BİR MUTA NİKAHI MIYDI
Tabii kitapta yanıtını öğrenemediğimiz bir bahis var:
Bu Müslüman arkadaşın bu türlü acil bir imam nikâhına neden muhtaçlığı olmuş?
Acaba İran yöntemi bir muta nikâhı mıydı kelam konusu olan?
Diyeceğim, her değişik concierge öyküsünün gerisinde kesinlikle daha enteresan bir konuk öyküsü vardır ve birçok kere bu öykünün en renkli tarafını öğrenemeyiz.
ELİNDE TÜRK DİZİ FOTOĞRAFI İLE RESTORAN ARAYAN ARAP MİSAFİR
Kitapta bir de Türk dizileri hayranı Arap konuğun öyküsü var.
Misafir elinde bir fotoğrafla gelmiş.
Bir Türk dizisini seyrederken ekran üzerinden restoranda geçen bir sahnenin fotoğrafını çekmiş.
“Bu restorana gitmek istiyorum, rezervasyon yaptırabilir misiniz?” demiş.
Ancak bir sorun varmış.
Kadın konuk diziyi meskeninde yattığı yerden seyrederken, ayakları imajın bir kısmını kapatmış.
Yani fotoğrafta ipucu olabilecek bir şey görememişler.
“Bulamadık o restoranı” diyor.
Sonuç; Concierge’lerin de çaresiz kaldığı anlar vardır.
BİR DEVİR BEN DE BİR MÖSYÖ GUSTAV’DIM
Kitapta bunun üzere öteki birçok farklı olay var. Keyifle okudum.
Bir defa daha anladım ki, “Mösyö Gustav’lar” önemli şahsiyetler. Paris’te öğrenciyken ben de bir otelin gece bekçiliğini yaptım.
Fransızca ismi “Veilleur de nuit” idi. Yani bir çeşit gece gözetmeni.
Gece bekçiliği tıpkı vakitte gece concierge’liğidir.
Benim de başımdan bu türlü çok olay geçtiği için, biraz da fahri “Mösyö Gustav” üzere hissettim kendimi.
O nedenle kitabı daha da büyük ilgiyle okudum.
***
(*) Adnan Öner: “The Concierge: Hoşgeldiniz”, Anlatan: Orkun Avkan; Caretta Yay, Kasım 2024
İKİNCİ YAZI
SOFT JAZZ’IN YÜKSELİŞİ VE ÜÇ HOŞ PAZAR ÖNERİSİ
Hafif caz müziği bilhassa orta ve üstü yaş kümesinde yükseliyor.
Benim “Jazzy” dediğim biçim bu.
Son haftalarda yeni çıkan üç şarkıyı bu pazar tavsiye ederim.
Bilhassa akşam üzeri viskisiyle yahut beyaz şarapla ve içkisiz yeterli gidiyor.
(*) Echo Anthem: ”I’m not ready to say goodbye”
(*) Smoothology: “Noir Printer”
(*) Nature Beat Records: “Love”
Bu ve gibisi kesimleri benim Spotify’daki ”Lazy Sunday Afternoon Jazz”adlı playlistimde bulabilirsiniz.
Âlâ pazarlar…
Ertuğrul Özkök
