Mahfi Eğilmez, yüksek enflasyon, gelir dağılımındaki bozulma ve orta sınıfın yok oluşunu vurgularken, halkın artan ömür maliyetlerine karşı sessizce ahenk sağlamaya çalıştığını belirtti.
Aynı vakitte, özel okul fiyatlarının memleketler arası seviyeyle karşılaştırılması ve Türkiye’deki düşük gelirli nüfusun bu duruma karşı tepkisizliği üzerine değerli noktalara değinen Eğilmez, yazısında şu sözlere yer verdi:
“21 yaşındayken Pisa Üniversitesinden fizik tabibi unvanı almış olan İtalyan asıllı Amerikalı fizikçi Enrico Fermi (1901 – 1954) atom çağının mimarı olarak anılır. 1938 yılında faşizmin baskıları yüzünden İtalya’yı terk ederek ABD’ye yerleşti. Tıpkı yıl uranyum ötesi elementlerin keşfi çalışmalarıyla Nobel Fizik mükafatını aldı. Dünyanın birinci nükleer reaktörünün imali projesi olan Manhattan Projesinde başkan rollerden birini üstlendi. Buna ek olarak quantum teorisi de dâhil olmak üzere fizik biliminin birçok alanına katkıda bulundu.”
‘AMERİKA’YLA TÜRKİYE ORTASINDAKİ UÇAK SEYAHATİ ÜZERE GÖSTERİYORDU’
“Fermi, kozmosta dünya dışında uygarlıkların varlığı mümkünlüğünün yüksek olduğuna ait iddialara karşılık bu iddiaları doğrulayacak delillerin ya da rastgele bir bağlantının olmamasını bir çelişki olarak ortaya koydu. Bu çelişkiye Büyük Sessizlik Kuramı ya da Fermi Paradoksu ismi veriliyor.
Bizim çocukluğumuzda uzay hakkında bilgiler sonluydu. Şimdi rastgele bir uzay teleskobu gönderilmemişti. O nedenle uzaydaki yıldızlara, gezegenlere süratli uzay gemileriyle gidilebileceği sanılıyordu. O devirde çekilmiş birçok sinema ve televizyon dizisi gezegenler ortası seyahati güya Amerika’yla Türkiye ortasındaki uçak seyahati üzere gösteriyordu. Birinci uzay teleskobu 1968’de gönderilmiş olsa da asıl olarak 1990’da gönderilen Hubble Teleskopu sayesinde uzayın birçok sırrı çözüldü. O vakit anlaşıldı ki güneş sistemi dışındaki gezegenler gidilebilecek uzaklıktan çok ötedelermiş. Bir diğer sözle ışık suratına bile ulaşılsa güneş sistemi dışındaki gezegenlere ulaşmak vakit olarak mümkün değilmiş (ancak kara deliklerin oluşturduğu solucan delikleri aracılığıyla ışık suratına ulaşılabilirse bu seyahatlerin mümkün olabileceğine ait görüşler var.)”
BOZULMUŞ GELİR DAĞILIMI
“Türkiye’de son yıllarda ortaya çıkan meseleler yüksek enflasyon, düşük büyüme üzere meselelerle sonlu değil. Bunların yanı sıra gelir dağılımının süratle bozulmuş olması, orta sınıfın yok olması çok büyük bir sorun olarak ortada duruyor. Nüfusun 17 milyonu Portekiz ortalamasında yıllık gelire (kabaca 27 bin dolar), 17 milyonu Brezilya seviyesinde yıllık gelire (kabaca 10 bin dolar), 17 milyonu Tayland seviyesinde (kabaca 7 bin dolar), kalan 35 milyonu da Ürdün seviyesinde (kabaca 4 bin dolar) yıllık gelire sahip durumda.
Buna karşılık örneğin özel okulların yıllık fiyatları Portekiz’de yıllık 6 bin dolar, Brezilya’da 5 bin dolar iken Türkiye’de 20 – 30 bin dolar dolayında bulunuyor. Özel okul fiyatları yıllık kişi başına geliri Türkiye 4 katı dolayında olan Fransa, Almanya ve İtalya’da 20.000 dolar dolayında.”
‘HAYAT AVRUPA KADAR DEĞERLİ DEĞİLDİ’
“Eskiden Türkiye’de gelirler düşüktü lakin hayat Avrupa kadar kıymetli değildi, bir diğer tabirle satın alma gücü yüksekti. Satın alma gücü paritesine nazaran kişi başına gelirimiz bugün de yüksek üzere görünmekle birlikte bunun düşük tutulan kurdan kaynaklanan bir yanılsama olduğunu biliyoruz. Kiralar, araba fiyatları, besin unsurları fiyatları Avrupa’dan ve dünya ortalamalarından daha üstte. Bu gelişme, son on yılda ve bilhassa de faiz neden enflasyon sonuç yaklaşımının yaşama geçirildiği son birkaç yılda çok daha görünür hale geldi.
Yaşamın giderek daha değerli hale gelmesine karşılık bu duruma ses çıkaranların sayısı fazla değil. Herkes sessizce artan fiyatlara ahenk sağlamaya çalışıyor. En fazla itiraz kişi başına geliri nispeten Avrupa seviyesinde olanlardan çıkıyor. Tayland, Mısır seviyesinde kişi başına gelire sahip nüfusun çoğunluğundan kendi ortalarındaki itirazlar dışında ses çıkmıyor. Bir kısmı bu durumu dünyada kendilerine verilmiş bir imtihan olarak, bir kısmı baht olarak kabullenip susuyor.
Büyük sessizlik kuramı bizim buralarda bu türlü işliyor.”
