Açıklama Merkez’den: Altın, konut ve araba piyasasını karıştırdı… İşte altın fiyatlarında son durum

thybiletal Haziran 3, 2025

0 66 2 dakika okuma süresi

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından azırlanan bir tahlilde, 2023 eylül ayı sonrası devirde altın fiyatlarında yaşanan keskin artışın, konut ve araba piyasalarında talebi artırdığı kaydedildi.

Merkez Bankası’nda müdür olarak vazife yapan Mehmet Selman Çolak ile uzman Mehmet Emre Şamcı’nın kaleme aldığı “Altın Fiyatı Kaynaklı Servet Artışının Konut ve Araba Piyasalarına Etkisi” başlıklı yazı, Merkezin Güncesi blog sayfasında yayımlandı.

Analizde, Türkiye’deki vilayet bazlı altın mevduatı tercihleri tahlil edilerek, altın fiyatlarındaki yükselişin güçlü mal piyasaları üzerindeki tesiri incelendi.

Çalışmaya nazaran, global belirsizlikler ve merkez bankalarının ağır altın alımları nedeniyle eylül 2023 ile nisan 2025 ortasında altın fiyatları dolar bazında yaklaşık yüzde 77 oranında arttı. Bu artışla birlikte, Türkiye’de altının mevduat içindeki hissesinde da yükseliş gözlendi. Yazıda, “Altın fiyatındaki yükseliş, Türkiye’de tasarruflarının kıymetli bir kısmı altın cinsinden olan kısımlar için dikkate paha ölçüde servet artışı manasına geliyor” denildi.

ALTIN MEVDUATI ORANI VİLAYETLERDE FARKLILAŞTI

Altın mevduatının tasarruf mevduatına oranı fiyatların süratle yükselmeye başladığı 2023 eylül ayında vilayetler ortasında kıymetli ölçüde farklılık gösterdi. Birebir devirde vilayetler ortasında bu ölçüde bir ayrışmaya neden olabilecek öteki bir gelişme yaşanmadığı için, bu farklılık altın fiyatlarındaki artışın konut ve araba piyasalarına tesirini inceleme fırsatı sundu.

KONUT FİYATLARI ALTIN MEVDUATIYLA PARALEL HAREKET ETTİ

Mevduattaki altın oranı yüksek olan vilayetlerde konut ünite fiyatlarının, 2023’ün son çeyreğinden itibaren başka vilayetlerden bariz biçimde ayrıştığı gözlendi. Bu durum, servet tesirinin varlığına dair kıymetli bir işaret olarak değerlendirildi.

Altın fiyatlarının tesirini tahlil etmek gayesiyle vilayetler ortasındaki altın mevduat oranı farklılıklarını temel alan bir “farkların farkı” usulü uygulandı.

TALEP ARTIŞI FİYATLARA YANSIDI FAKAT SATIŞLARA TESİR ETMEDİ

Altın fiyatlarındaki yükseliş öncesinde konut fiyatları ile altın mevduat oranı ortasında manalı bir ilgi görülmezken, 2023’ün son çeyreği prestijiyle bu oranla konut fiyatları ortasında istatistiksel olarak manalı bir müspet bağ saptandı. Vakitle değişmeyen öteki belirleyici faktörler denetim edildiğinde, bu artışın ortalama altın mevduat oranına sahip bir vilayette konut fiyatlarını yaklaşık yüzde 11 oranında artırdığı görüldü.

Buna karşılık, toplam konut satışlarında altın mevduat oranına bağlı manalı bir farklılaşma gözlenmedi. Bu durum, kısa vadede konut arzının esnek olmaması nedeniyle talep artışının fiyatlara yansıdığı fakat satış adetlerine tesir etmediği biçiminde yorumlandı.

İPOTEKSİZ SATIŞLARDA DİKKAT ÇEKEN ARTIŞ ARTIŞ

Servet tesirinin daha güçlü gözlenebileceği ipoteksiz satışların altın mevduat oranı yükseldikçe toplam satışlar içindeki hissesinin arttığı belirtildi. Bu durum hanehalklarının altın kaynaklı yararlarını krediye başvurmadan direkt konut alımında kullandığına işaret etti. Tıpkı vakitte, sıkı finansal şartlara karşın talebin dirençli kaldığı vurgulandı.

OTOMOBİLDE DURUM FARKLI: TALEP ARTIŞI KONUTTA FİYATLARA, ARABADA SATIŞA YANSIDI

Otomobil piyasasında ise durum farklı gelişti. Altın mevduat oranı yüksek olan vilayetlerde altın fiyatlarındaki artış sonrası araba satışlarının izafi olarak arttığı saptandı. Konutun bilakis araba arzının daha esnek olması nedeniyle talep artışı direkt satışlara yansıdı.

Sonuç olarak, tahliller eylül 2023 sonrası devirde altın fiyatlarındaki süratli yükselişin konut ve araba piyasalarında talep artışına yol açtığını ortaya koydu. Bu artış konut piyasasında fiyatlara araba piyasasında ise direkt satış adetlerine yansıdı.

ALTIN FİYATLARI

Öte yandan altın, ABD ile Çin ortasındaki ticaret tansiyonunun azalmasıyla son üç gün içinde ikinci sefer düşüş gösterdi. Altının gramı 4 bin 34 liradan süreç görüyor

Saat 11:00 prestijiyle altın fiyatları şöyle:

GRAM ALTIN FİYATI

4.034,4270
4.034,8640