RUS TARAFI NASIL GÖRDÜ
İSTANBUL’DA RUS VE UKRAYNALI İKİNCİ SINIF OYUNCULARIN BULUŞMASI
Ruslar ve Ukraynalılar, inişli çıkışlı diplomatik bir sürecin akabinde, 16 Mayıs Cuma günü, 2022 baharından bu yana birinci kere İstanbul’da görüşmeleri yine başlattı. Fakat Rus basınına nazaran, her iki heyet de gerçek manada karar alma yetkisi olmayan, yalnızca ikinci derece yetkililerden oluşuyor. Courrier International hem Rus basın hem de internet medyasından bir toparlama yaptı. Alexandre Lévy imzalı yazıda site kendi yorumunu da kattı.
TASS NASIL GÖRDÜ
Rusya haber ajansı TASS: “İstanbul’daki Dolmabahçe Sarayı’nın panoramik fresklerle süslü yüksek tavanlı bir odasında, Rus ve Ukrayna heyetleri yüz yüze görüşüyor. Masanın etrafında yirmi kadar kişi vardı; kimileri Rus heyeti için koyu renk grup elbise giymişti, kimileri da Ukrayna tarafı için askeri üniforma giymişti” diye tasvir etti toplantıyı. Haber ajansı, bütün gözlerin Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın üzerinde olduğunu, kendisinin “Ateşkes, Ukrayna’da barışa yanlışsız atılmış kıymetli bir adımdır” cümlesiyle başlayan 3 dakikalık kısa bir konuşma yaptığını aktarıyor. Sonra Rus ve Ukraynalı müzakerecilerin kapalı kapılar gerisinde görüşmelerine devam ettiğinin altını çiziyor.
TRUMP BİLE KARAMSAR
Moskova’da yayınlanan Nezavisimaya Gazeta: “Rusya Federasyonu ve Ukrayna heyetleri İstanbul’da bir ortaya geldi. Şu an için tek mutlaklık, bu toplantının son olmayacağıdır” diye yazdı. Yorum haberinde: “Rus tarafı uzun zamandır, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski’nin istediği üzere kısa bir ateşkes değil, kalıcı bir barışın kurulması konusunda bir muahedeye varılmasına yol açacak uzun bir müzakere süreci beklediğini belirtti. Rusya bu tavrından sapmadı. Donald Trump bile süratli bir ateşkes mümkünlüğü konusunda alışılmadık bir karamsarlık gösterdi” diye ekledi.
SÜRPRİZ BULUŞMA BEKLENTİSİ
Ruslar ile Ukraynalılar ortasındaki bu görüşmenin en büyük meçhullüğü, heyetlerin kimlerden oluşacağıydı. Bu durum, pek çok yorumcunun Türkiye’nin megakentinde Vladimir Putin, Volodimir Zelenski ve Donald Trump’ın mümkün varlığı hakkında spekülasyon yapmasına yol açtı. Rus gözlemcilere nazaran bu spekülasyonlar, savaşın başlangıcından bu yana görülmemiş bir düzeye ulaştı. 3 Mayıs’ta, Rusya’daki Global İşler mecmuasının tesirli genel yayın yönetmeni Fyodor Lukyanov, Telegram hesabından şunları yazdı: “İstanbul’daki bu müzakereleri çevreleyen son birkaç gündür karar süren çılgınlık, şu ana kadar gördüğümüz her şeyin ötesinde gerçeküstü. Ve çok şey gördük.” Courrier International bu toparlamasına kendi yorumunu da katıyor: “Sonuçta, 16 Mayıs’ta durum bu türlü değildi: Seyahati gerçekleştiren tek kişi olan Ukrayna Devlet Başkanı, kendisine yöneltilen meydan okumayı kabul edecek hamaseti olmadığını ileri sürdüğü Rus mevkidaşını kınayarak Türkiye’den ayrıldı.” Letonya merkezli bir Rusça haber sitesi olan Meduza, bu durumun Rusya Dışişleri Bakanlığı’nın öfkesine yol açtığını ve Zelenski’yi “palyaço”, “başarısız” ve “acınası” olarak nitelediğini yazdı.
HAYAL KIRIKLIĞI
İki heyet ortasındaki görüşmeler, birkaç sefer ertelendikten sonra nihayet 16 Mayıs Cuma günü öğlen saatlerinde başladı. Rus heyeti evvelki günden beri İstanbul’da bekliyordu. Hem Ukraynalılar hem de Amerikalılar için büyük bir hayal kırıklığı olan bu harekete, daha önce Kültür Bakanı olup Kremlin’e danışmanlık yapan ve “Büyük Rusya”nın hizmetinde tarihi yine yazma konusundaki uğraşıyla tanınan Vladimir Medinsky başkanlık ediyordu.
KASITLI SEÇİM
Yanında bakan yardımcıları, Rus askeri istihbaratından usta bir casus, Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT) ülkeleri konusunda uzmanlaşmış bir diplomat vardı. BDT, Moskova’ya sadık kalmış eski Sovyet cumhuriyetlerini bir ortaya getiren bir örgüttür… Ama ne Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’dan ne de Kremlin’in nüfuzlu diplomatik danışmanı Yuri Uşakov’dan eser yoktu. Natürel Putin de. Rus bağımsız gazeteciler kolektifi Agenstvo’ya nazaran, bu kasıtlı olarak seçilen ve Rus iştirakinin “seviyesini düşürmek” emeliyle oluşturulmuş ikinci sınıf şahıslardan müteşekkil bir heyetti.
KREMLİN’İN TAVRI BUNA YOL AÇTI
Artık kapatılan bağımsız radyo istasyonu Echo of Moscow’un başkanı Aleksey Venediktov, Telegram hesabından yaptığı paylaşımda “Bu, gücün üçüncü katmanı” tabirini kullandı. Kremlin’in tercihinin bunda rolü olduğunu belirtiyor. Novaya Gazeta, Ukrayna heyetine Savunma Bakanı Rustem Umerov’un başkanlık ettiğini hatırlatarak mevzuyu tamamlıyor.
Çeviri
