Korkutan tablo: Geniş tarifli işsizlik oranı pandemideki tepeyi de aştı
Türkiye Devrimci Personel Sendikaları Konfederasyonu Araştırma Merkezi (DİSK-AR), 30 Mayıs 2025’te yayımladığı “İşsizliğin Görünümü” başlıklı raporunda işsizlikte yaşanan dramatik artışı kamuoyuyla paylaştı. TÜİK’in Nisan 2025 Hanehalkı İşgücü Araştırması bilgilerini temel alan rapora nazaran, geniş tarifli işsizlik oranı yüzde 32,2’ye çıkarak rekor kırdı. Raporda bu durum “İşsizlik dizginlerinden koptu” başlığıyla duyuruldu.
GENİŞ TARİFLİ İŞSİZLİK 13 MİLYONA DAYANDI
DİSK-AR’ın değerlendirmesine nazaran, “Geniş tarifli işsiz sayısı 13 milyona dayandı.” Nisan 2025 prestijiyle geniş tarifli işsiz sayısı 12 milyon 996 bin olarak hesaplandı. Bu sayı, pandeminin tepe yaptığı Ocak 2021’deki 10,5 milyonluk seviyeyi de geride bıraktı. Raporda, “Böylesi pandemide bile görülmedi!” sözleriyle tabloya dikkat çekildi.
DİSK-AR, geniş tarifli işsizlik oranının Mart 2025’te yüzde 28,8 olduğunu hatırlatarak, “Nisan 2025’te tarihi doruğunu yaparak yüzde 32,2’ye ulaştı” bilgisini verdi. Geniş tarifli işsiz sayısı yalnızca bir ayda 1 milyon 240 bin, son bir yılda ise 2 milyon 229 bin kişi arttı.
KADINLARDA GENİŞ TARİFLİ İŞSİZLİK YÜZDE 40
Raporda yer alan bilgilere nazaran, “Geniş tarifli bayan işsizliği yüzde 40” olarak hesaplandı. Bu oran erkeklerde yüzde 27,5 düzeyinde. DİSK-AR, “Kadınlarda mevsim tesirinden arındırılmış dar tarifli işsiz sayısı 1 milyon 403 bin ve geniş tarifli işsiz sayısı 6 milyon 205 bindir” diyerek bayan işsizliğindeki derin eşitsizliğe dikkat çekti.
Raporda, işsizliğin büyümesinde sadece işini kaybedenlerin değil, vakte bağlı eksik istihdam ve potansiyel işgücündeki artışın da tesirli olduğu vurgulandı. “Zamana bağlı eksik istihdam edilenlerin sayısı son bir yılda 925 bin kişi arttı” denildi. Ayrıyeten, çalışmaya hazır olduğu halde iş aramayanların sayısı da 5 milyonu aştı.
İŞSİZLİK YÜZDE 15’İ ÖDENEK ALABİLİYOR
DİSK-AR’ın raporunda, işsizlerin büyük kısmının işsizlik ödeneğinden yararlanamadığına da dikkat çekildi. “Nisan 2025’te resmi işsizlerin yalnızca yüzde 15,3’ü işsizlik ödeneği alabildi. Yaklaşık 2,6 milyon işsiz işsizlik ödeneğinden mahrum kaldı” tabiriyle bu sorun açıkça ortaya kondu. Rapor, bu durumu “İşsizlik ödeneğinden yararlanma şartlarının ağır olması ve işsizlik sigortası kaynaklarının hedefi dışında kullanılması” ile açıkladı.
