İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya’nın, trafik cezaları ve kontrollerde şeffaflığı artıracak yeni bir taşınabilir uygulama açıklamasının akabinde, Google Haritalar üzere tanınan navigasyon uygulamalarındaki “polis noktası” bildirim özelliği tekrar gündeme geldi ve büyük tartışma yarattı. Uygulamalar, kullanıcıların yalnızca radar bölgelerini değil, genel polis noktası pozisyonlarını da paylaşmalarına imkan tanıyor.
GOOGLE HARİTALAR’DA “HIZ TUZAĞI” YERİNE “POLİS” ÖZELLİĞİ
Google Haritalar, daha evvelki “Hız Tuzağı” bildirimini kaldırarak yerine kapsamlı bir “Polis” bildirim özelliği getirdi. Bu özellik sayesinde kullanıcılar, yolda karşılaştıkları sabit yahut anlık polis noktası, çevirme ya da güvenlik uygulaması yapılan yerleri işaretleyebiliyor. Öteki birtakım uygulamalar da misal polis bildirimi özelliklerini barındırıyor.
UZMANLARDAN ÇARPICI İKAZLAR: “SUÇLUYA YOL GÖSTERİR”
Konuyla ilgili Milliyet’e konuşan uzmanlar, navigasyon uygulamaları üzerinden yapılan bu çeşit ayrıntılı paylaşımların önemli güvenlik riski oluşturabileceğinin altını çizdi:
“SUÇ ŞÜPHELİLERİNE KOLAYLIK SAĞLAR” Türk-Alman Üniversitesi Ceza Hukuku Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ali Kemal Yıldız, bilhassa anlık polis noktalarının gösterilmesinin, trafik cezalarından kaçınmanın ötesinde, hata şüphelilerinin kolluk kontrollerinden sakınmasına imkan tanıyabileceğini belirterek, “Suçluya yol gösterir” dedi. Radar yerlerinin gösterilmesinin ise yasak olduğunu hatırlattı.
“KANUNİ BOŞLUK KELAM KONUSU”: Avukat Merve Uçanok, mevcut trafik cezaları mevzuatının radar frekanslarını bozan aygıtları maksat aldığını, harita üzerinden pozisyon paylaşmanın bu tanıma tam uymadığını ve bu nedenle bir yasal boşluk oluştuğunu vurguladı.
“GÜVENLİK AÇIĞI OLUŞTURABİLİR”: Bilişim Hukukçusu Sefa Karcıoğlu, radarların evvelden levhayla uyarılmasının mecburî olduğunu, harita ikazlarının bu kapsamda teknik olarak yasal olabileceğini lakin bireylerin polis noktalarını şuurlu olarak tercih etmemesinin bir güvenlik açığı yaratabileceğine dikkat çekti.
“CEZAYI ETKİSİZ KILABİLİR”: İsimli Bilişim Uzmanı Prof. Dr. Ali Murat Kırık, sistemin kullanıcı paylaşımlarıyla çalıştığını ve şoförlerin rotalarını değiştirerek kontrollerden kaçınmasının, trafik cezalarının caydırıcılığını ve trafik güvenliğini baltalayabileceğini söz etti.
BAZI ÜLKELERDE POLİS POZİSYONU PAYLAŞIMI YASAK
Adli Bilişim Uzmanı Mustafa Sansar, bu özelliğin dünyada (ABD, İngiltere üzere ülkelerde) uzun müddettir kullanıldığını lakin kimi ülkelerde polis noktası pozisyonlarının gösterilmesinin açıkça yasaklandığını aktardı. Türkiye’de ise şu an için net bir yasal pürüz bulunmadığını, fakat hususun tartışmalı olduğunu söyledi.
“KURNAZLIK KÜLTÜRÜ” TOPLUMSAL RİSK
Üsküdar Üniversitesi Sosyoloji Kısım Lideri Prof. Dr. Barış Erdoğan, mevzuyu toplumsal bir boyutta ele aldı. Devlet kurallarını çiğnemeyi “kurnazlık” olarak gören ve yasallaştıran bir kültürel alt yapının (kurnazlık kültürü) varlığına işaret eden Erdoğan, bu anlayışın toplumsal itimadı ve birlikte yaşama ahlakını zedelediğini, yalnızca yasal düzenlemelerle değil, toplumsal vicdanın da tekrar inşasının gerekli olduğunu vurguladı.
