Türkiye’de yaklaşık 5 milyar dolarlık bir büyüklüğe ulaşan paslanmaz bölümü, dal üzerindeki anti damping soruşturmasının bir an evvel sonuçlandırılmasını bekliyor. Bu soruşturmanın mutfak araç gereçlerinden beyaz eşyaya, otomobil kesimlerinden makina imalatına kadar çok fazla kesimi son derece olumsuz etkileyebileceğini tabir eden PASİD Yönetim Kurulu Lideri Arslan Küçükemre, istihdamda ve üretimde de önemli kayıplara neden olabileceğini kaydetti.
Son periyotta Ortadoğu pazarında hareketlilik yaşandığına işaret eden Küçükemre, Türk satıcı ve üreticilerin halihazırda Türki Cumhuriyetler ve Ortadoğu ülkelerine yaptıkları ihracatı artırmak için PASİD’in çalışmalarını sürdürdüğünü belirtti. Türkiye’de paslanmaz çelik üretiminin stratejik olarak son derece kıymetli olduğunu hatırlatan Küçükemre “Üretim tesisi kurulduğunda 2 milyar dolarlık ithalatın Türkiye’de kalmasının yanında üretiminde paslanmazı kullanan endüstriler daha fazla ihracat yapabilecek. Türkiye’de entegre paslanmaz çelik yatırımı için tüm şartların mevcut olduğunu düşünüyoruz. Bu yatırımın bir an evvel başlaması ülkemiz için çok kıymetli.” dedi.
2024 yılındaki gelişmelerin değerlendirildiği ve 2025 yılına yönelik beklentilerin anlatıldığı basın toplantısında konuşan Paslanmaz Endüstrici ve İş İnsanları Derneği (PASİD) Yönetim Kurulu Lideri Arslan Küçükemre, Türkiye’de yaklaşık 5 milyar dolarlık bir kesimde faaliyet gösteren 150’den fazla üyeyi temsil ettiklerini kaydetti. Paslanmaz çeliğin mutfak araç gereçlerinden beyaz eşyaya, tekne imalatından endüstriyel makina modüllerine, santral üretiminden otomobil kesimlerine, havacılık ve uzay endüstrisinden inşaat demirlerine kadar akla gelebilecek her alanda kullanıldığını söz eden Küçükemre, Türkiye’nin dünyada paslanmaz çelik tüketimde en büyük dokuzuncu ülke olduğunu belirtti.
‘SEKTÖRDE KÂRLAR DÜŞTÜ, TEK BİR FİRMANIN ARTTI’
2023 yılındaki yüzde 20’ye yakın daralmadan sonra dalın geçtiğimiz yıl yüzde 16’lık artışla olağan seyrine dönmeye başladığını kaydeden Küçükemre, “Bir evvelki yıl 607 bin ton ithalattan geçtiğimiz yıl 703 bine çıksak da hala 2021’deki 745 bin tona ulaşamadık. 2024 yılının birinci yarısında nispeten istikrarlı bir fiyat varken, yılın 2. yarısında tekrar düşen fiyatlar birinci yarıda elde ettiğimiz kârları eritti. Talebin olağana dönmesine karşın gerileyen fiyatlar yüzünden dal 2024 yılını çok düşük kârlarla kapattı.” dedi.
Türkiye’de paslanmaz çelikte ergitme formunda üretim olmadığını, ihracatın ise hem hurda paslanmaz çelik hem de ham husus olarak yapıldığını belirten Küçükemre, “2023 yılındaki daralmayla düşen ihracat, 2024 yılının birinci yarısında AB tarafından bir üretici hariç tüm Türk firmaları için uygulamaya konulan yaklaşık yüzde 20 telafi edici vergiye karşın, son 5 yıllık ortalamanın altında kaldı ve 121 bin ton olarak sınırlandı” dedi.
SEKTÖR ANTİ DAMPİNG SORUŞTURMASININ SONUÇLANMASINI BEKLİYOR
Sektörün son devirdeki en büyük sorunlarından birinin de uygulanan ek gümrük vergisi ile birlikte anti damping soruşturması olduğunu söyleyen Küçükemre, şöyle devam etti:
“Türkiye’de paslanmaz çelikte uygulanan gümrük vergisi yüzde 8’den ani bir kararla yüzde 12’ye çıkarıldı. Bu karar paslanmaz çelik kullanan her bölümü derinden etkiledi, fiyatların yükselmesine ve ihracatta rekabetçiliklerini kaybetmelerine neden oldu. Üstüne de paslanmaz çelik soğuk haddelenmiş yassı eserler için anti damping soruşturması açıldı ve bu soruşturma devam ediyor. İş birliği yapmak isteyen Çin Halk Cumhuriyeti’nden ve Endonezya’dan firmalar, soruşturma evrakları için talep edilen bilgileri Ticaret Bakanlığımızla paylaştı, soruşturma yerinde kontrol kademesine geçti. Bakanlığımızın çalışma performansına nazaran ağustos yahut eylül ayında soruşturmanın sonuçlanmasını bekliyoruz.”
Küçükemre, bu soruşturmanın aleyhte sonuçlanması halinde mutfak araç gereçlerinden beyaz eşyaya, otomobil modüllerinden makina imalatına kadar çok fazla bölümü son derece olumsuz etkileyebileceğini, fiyat artışlarının yanında istihdamda ve üretimde önemli kayıplara neden olabileceğini tabir etti.
Paslanmaz çelik ihracatında Suriye’nin tüm dal için değerli bir fırsat yaratabileceğine işaret eden Küçükemre, “Suriye kapısının açılmasıyla paslanmaz çelik ihracatı da başladı. Suriye pazarı, tüm paslanmaz çelik eserlerinde ve eserlerinde paslanmaz çelik kullanan tüm üreticiler için büyük bir fırsat. Pazara diğer ülkeler girmeden çok ağır bir pazarlama çalışmaları yapmalıyız. Şu anki talep daha çok tüketim malları üzerine olmasına karşın, altyapı ve inşaat faaliyetlerinin başlamasıyla, dalın en çok ihracat yaptığı birinci 5 ülke ortasına girebilir.” dedi.
Küçükemre, Türk satıcı ve üreticilerinin halihazırda, Türki Cumhuriyetler ve Ortadoğu ülkelerine ihracat yaptığını belirterek; bunu artırmak için dernek olarak çalışmalarını sürdürdüklerini kaydetti.
‘TÜRKİYE’DE ÜRETİM ÇOK KIYMETLİ, BÜTÜN KOŞULLAR HAZIR’
Türkiye’de paslanmaz çelik üretiminin stratejik olarak son derece değerli olduğunu ve bunu daha evvel de çeşitli platformlarda lisana getirdiklerini anlatan Küçükemre, Türkiye’de 700 bin tona yakın iç talebin tamamının ithalatla karşılandığını ve yılda yaklaşık 2 milyar dolarlık ithalat yapıldığını söz etti. Küçükemre, “Toplam tüketimde dünyadaki birinci 10 ülkeden biriyiz. Ayrıyeten AB başta olmak üzere, 2 milyon ton civarı ihracat potansiyeli olan pazarın ortasında konumlanıyoruz. Bugünkü şartlarda dahi gerçekleştirdiğimiz 120 bin ton üzeri ihracat aslında büyük bir muvaffakiyet. Biz Türkiye’de entegre paslanmaz çelik yatırımı için tüm şartların mevcut olduğunu düşünüyoruz. Üretim tesisi kurulduğunda 2 milyar dolarlık ithalatın Türkiye’de kalmasının yanında üretiminde paslanmazı kullanan endüstriler daha fazla ihracat yapabilecek. Bu yatırımın bir an evvel başlaması ülkemiz için çok kıymetli Burada öncelikle, entegre paslanmaz çelik yatırımı yapabilecek kabiliyetleri olan firmaları, bu yatırımla ilgili daha fazla bilinçlendirmek gerekiyor. Örneğin kimi çelik üreticileri çok yüksek olan birinci yatırım maliyetini düşürecek altyapı ve makine altyapısına sahip. Tekrar bu yatırımı yapma potansiyeli en yüksek olan demir çelik sanayisi, yatırımlarını kapasite artırmaya, güç maliyetlerini düşürmeye ve yeşil çelik üretecek ek yatırımlara odaklandığı için paslanmaz yatırımıyla fazla ilgilenmiyor.” diye konuştu.
Türkiye’de 200 bin ton üzerinde toplanan hurda paslanmazın yurt içinde değerlendirilemediği için ihraç edildiğini tabir eden Küçükemre, şöyle devam etti:
“Bu hurdanın yurt içinde kıymetlendirilmesi ile her sene en az 200 milyon dolarlık paha kaybı önlenir. Ayrıyeten dünyanın en büyük 3’üncü krom cevheri madenlerine sahibiz (krom paslanmazın ana alaşımlarından biridir) ve iki tane ferrokrom üreticisi faaliyet gösteriyor.
Paslanmaz çelik hurda temini için öbür yurt dışı kaynaklara çok kolay ulaşabilir pozisyondayız. Çelik üretiminde çok önemli deneyimimiz var, gerekli insan kaynağı mevcut, güç altyapısı ve yenilebilir güç kaynakları kâfi, limanlarımız ve lojistik altyapısı çok yeterli durumda. Tüm şartlar uygun olmasına rağmen maalesef şu ana kadar entegre paslanmaz çelik yatırımı ile ilgili önemli bir adım atılmadı. Ancak biz Türkiye için çok değerli olan bu yatırımdan umutluyuz ve gündemde tutmaya devam edeceğiz.”
ÇİNLİ ŞİRKET YALOVA’DA FABRİKA KURUYOR
Türkiye’de paslanmaz çelik bölümünde ham husus üreticisi olan
Posco Assan’ın ‘zarar ediyoruz’ açıklamaları ve akabinde gelen anti damping soruşturması sürecine rağmen Türkiye’ye yeni yatırımlar geldiğini belirten Küçükemre, “Bir yandan Posco Assan tarafı ziyan ediyoruz diyor, öbür taraftan Türkiye’ye Çin’den yeni yatırım geliyor. Son aldığımız haberlere nazaran Çin’de mesken aletleri, araçlar ve tıbbi ekipmanlarda kullanılan soğuk haddelenmiş paslanmaz çelik eserlerinin önde gelen üreticilerinden olan Yongjin Technology Group ve ortakları, Türkiye’de ve Avrupa genelinde talebi karşılamak için paslanmaz çelik tesisi kurmak üzere 257 milyon dolar fiyatında bir yatırım kararı aldı. Bu firmanın Çin’de beş, Vietnam’da iki üretim üssü bulunuyor. Yakında Tayland’da da yeni bir tesis inşa etmeye başlamayı planlıyorlar. Artık de Türkiye’de yılda 400 bin ton soğuk haddelenmiş çelik sac ve şerit üretebilecek yeni bir fabrika kuruyorlar. Fabrika Yalova Makine İhtisas Organize Sanayi Bölgesi’nde inşa edilecek. Çinli şirket bu proje ile Türkiye’nin stratejik pozisyonunu ve Avrupa pazarıyla olan elverişli ticaret şartlarını kıymetlendirecek, ayrıyeten yurt dışı işini genişletip milletlerarası alanda markasını güçlendirecek” sözlerini kullandı.
‘FİNANSAL DAYANAK VE TAHLİL BEKLİYORUZ’
Türkiye’nin mevcut ekonomik durumunda yüksek faizlerin üretimin ve büyümenin önündeki en büyük pürüz olduğunu vurgulayan Küçükemre, “Faizlerin geldiği nokta üretim ve yatırım iştahını son derece olumsuz etkiliyor. Endüstriciler yatırım yapmak yerine beklemeyi tercih ediyor, bu da üretimde ve istihdamda kayıplara neden oluyor. Yatırım iştahının tekrar artması için endüstriciler olarak devletimizden finansal manada dayanak ve tahlil bekliyoruz” dedi.
