Cannes Sinema Festivali’nde Altın Palmiye mükafatı geçen Cuma günü sahibini buldu.
Bu yıl ödül, bir İranlı direktörün sinemasına gitti.
Bana nazaran ödül bir “Silivri” sinemasına verildi.
İlk bakışta mevzunun Silivri ile rastgele bir bağlantısı yok üzere görünüyor.
Fakat var.
Bugün yoksa da yarın olacak. Kesinlikle olacak.
BU SİNEMAYLA ORTADOĞU REJİMLERİ ÜZERİNE BİR “S.E.S” BOMBASI ATILDI
Çünkü bu sinemayla birlikte Ortadoğu’nun üzerine bir “S.E.S” bombası atılıyor.
“Ne demek bu?” diyorsanız, mevzuyu baştan anlatayım.
Mükafatı İranlı direktör Cafer Penahi’nin sineması kazandı.
Sinemanın ismi “Sadece Bir Kazaydı…”
Cafer Penahi, İran sinemasının “Yeni Dalga” direktörlerinden.
Sinemanın konusu değişik.
Dikkatle okuyalım.
FİLMİN KONUSU NE VE NEREDE GEÇİYOR
Bir küme bayan ve erkek, ortalarından biri bir adamı kaçırınca bir ortaya geliyor.
Bu insanların hepsinin ortak bir noktası var.
Hayatlarının bir periyodunda birebir hapishanede yatmışlar ve orada azaba uğramışlar.
Ortalarından birinin kaçırıp oraya getirdiği adam, işte o hapishanede kendilerine azap yapan bir rejim görevlisidir.
Buraya kadar Silivrilileri ilgilendiren bir şey yok.
Lakin sinemada bir detay var ki, işte o yalnızca Silivrilileri değil, hepimizi ilgilendiriyor.
Bilhassa de bugün Türkiye’de iktidarı elinde bulunduranları çok yakından ilgilendiriyor.
FİLMİN SİLİVRİ’Yİ VE HEPİMİZİ İLGİLENDİREN ÖZELLİĞİ: “ZENDAN-I EVİN”
Filmin kahramanı olan bu bayan ve erkeklerin hepsi İran’ın dünyaca ünlü “Evin” hapishanesinde yatan beşerler.
Nedir ve neresidir bu “Evin” hapishanesi derseniz;
Vikipedi’deki bilgilere bakalım:
İran’da halk ortasındaki ismi “Zendan-ı Evin”dir…
Yani “Evin Zindanı…”
İslamcı rejimin siyasi muhaliflerine ve hükümet eleştirmenlerine karşı “ciddi insan hakları ihlalleri” yapmakla ünlü bir yer burası.
ÜÇÜNÜN BENZERLİĞİ: MÜEBBET TUTUKLULUK
Tahran’da Meskenin isimli bir bölgenin yakınında bulunduğu için oranın ismiyle anılıyor.
Görünüşte Meskenin, olağan bir hapishane olarak hizmet etti. Daha çok tutukluların yargılanmayı beklediği bir yerdi.
Fakat vakitle tutukluluklar o denli uzun sürdü ki, birçok kişi yargılanmadan evvel yıllarca bekledi.
Değerli mahkûmlar çoklukla tüm cezalarını Evin’de çektiler.
İnfazlar Evin’de gerçekleştirildi.
Sistem, Adalet Bakanı ve “Yüce Lider” tarafından atanan başsavcı tarafından denetleniyor.
BU TANIM SİZE BİR YERİ HATIRLATMADI MI?
Anlayacağınız, bu hapishane Şam’da Esad vaktinde siyasi muhaliflerin atıldığı Sednaya Hapishanesi’nin tıpkısı…
Her iki hapishane de tipik bir Ortadoğu zindanı…
O nedenle her ikisi de bütün dünyada siyasi muhaliflerin tasfiye kurumu olarak ün kazandı.
Bu hapishane tanımı size bir şey hatırlatmadı mı?
Mesela Silivri’yi…
Evvel FETÖ muhaliflerinin, artık de İstanbul’un seçilmiş Büyükşehir Belediye Başkanı ve arkadaşlarının tutukluluk ismi altında ceza çektikleri yer.
Artık ismi, Tahran’daki Konutun ve Şam’daki Sednaya ile eşanlamlı görülen cezaevi haline geldi Silivri.
BU ÜÇ İSİM ARTIK ORTADOĞU REJİMLERİNİN SEMBOLÜ HALİNE GELDİ
Bu üç cezaevi de birer Ortadoğu baskı ve haksızlık kurumu.
Rejim muhaliflerinin tasfiye ve cezalandırma yeri.
Bir tıp “Gulag”…
Yani Stalin’in rejim karşılarını topladığı yer üzere.
Siyasi toplama kampı olarak vazife yapıyorlar.
İşte o nedenle bu üç cezaevine artık “S.E.S bombası” diyebiliriz:
Silivri – Meskenin – Sednaya…
ÖNÜMÜZDEKİ YILLARDA CANNES’DA BİR SİLİVRİ SİNEMASI GÖRÜRSEK ŞAŞIRMAYALIM
İran’ın Konutun bölgesi artık bu türlü karanlık ve demokrat dünyada zulüm merkezi olarak bilinen bir kurumun ismiyle anılıyor, hatırlanıyor.
Önümüzdeki yıllarda bir Cannes Şenliği’ni Silivri ile ilgili bir sinema kazanırsa hiç şaşırmayalım.
Zira Silivri’nin şöhreti oraya gerçek gidiyor.
SİLİVRİ BELEDİYE BAŞKANI “ADINI DEĞİŞTİRİN” DİLEKÇESİ VERDİ
İşte bu nedenle Silivri Belediye Başkanı Volkan Yılmaz, 2022 yılında Adalet Bakanlığına dilekçe vererek,
“Silivri Cezaevi’nin isminin değiştirilmesini” istedi.
Münasebeti de tam bu “S.E.S” sendromuydu:
“Cezaevinin ismi ilçemizin prestijini zedeliyor” dedi.
BAKANLIK BAŞKANI HAKLI BULARAK SİLİVRİ CEZAEVİ’NİN İSMİNİ DEĞİŞTİRDİ
O tarihte Bakanlık da bu gerekçeyi “haklı” buldu ve Silivri Cezaevi’nin ismi “Marmara Cezaevi” olarak değiştirildi.
Silivri kurtuldu fakat rejimin siyasi toplama kampı olarak görülen bu cezaevi artık bütün Türkiye’nin prestijini zedelemeye başladı.
Türk halkının yüzde 60’ından fazlası, seçilmiş insanların bu cezaevine yalnızca siyasi yasak için gönderildiğine inanıyor.
İktidarın elindeki güçlü medyanın bütün yabanî propagandasına karşın iki aydır halktaki bu izlenim azalmıyor, tam tersine artıyor.
JULIETTE BINOCHE BAŞKANLIĞINDA İTİBARLI BİR HEYET VERDİ BU ÖDÜLÜ
Cannes’da bu sinemaya mükafatı, Juliette Binoche başkanlığında çok itibarlı bir heyet verdi.
Bu heyette ABD, Hindistan, İtalya, Fransa, Fas, Kongo, Güney Kore’den üyeler vardı.
Sinema gösterildikten sonra seyirciler 10 dakika ayakta alkışladı.
Bu, tıpkı vakitte Ortadoğu’nun otoriter “S.E.S” rejimlerine duyulan reaksiyonun sözüydü.
YÖNETMEN DE İRAN’IN SİLİVRİSİ’NDE YATMIŞTI
Yönetmen Cafer Penahi de işte bu cezaevinde yatmış insanlardan biriydi.
Ülkesinde 14 yıl sinema çekmesi yasaklandı.
Bayan oyuncularına başörtüsü takmaları için ağır baskılar yapıldı.
Bir kısmı devayı yurtdışına gitmekte buldu.
Bir kısmı çekimleri bilinmeyen yapmak zorunda kaldı.
ÖZET: ORTADOĞU REJİMLERİ ARTIK BU SİYASİ ZİNDANLARIYLA ANILIYOR
Özet olarak…
Ortadoğu’nun otoriter rejimleri artık siyasi rakiplerini ve muhalifleri attıkları cezaevleriyle anılıyor.
Silivri’nin ismi, FETÖ savcı ve yargıçları tarafından berbata çıkarılmıştı.
Artık ise seçilmiş belediye başkanlarına, siyasi parti başkanlarına yapılan makûs muamele ve mahpusla birlikte,
“rejimin siyasi hapishanesi” haline geliyor.
Diyeceğim…
Cannes’dan gelen “S.E.S” bombasının sesini duymayanlar, bir gün o sesin kulak zarlarını patlatacağından emin olmalılar.
FİLMİN SONUNDAKİ YÜZLEŞME: SİLİVRİ’Yİ BİR AN EVVEL BOŞALTIN
Penahi’nin sinemasında, o cezaevine haksız yere gönderilen bayan ve erkekler, kendilerine bunu yapan adamı kaçırıp yüzleşiyorlar.
Madem bugünlerde adalet ıslahatını konuşuyoruz…
Keşke siyasetçilerimiz bu sineması izleyip, o siyasi yüzleşmeyi kendi kendilerine yapsalar.
Tahminen bu sayede dünyada süratle yayılan bu karanlık “S.E.S” karesinden Silivri’yi çıkarabilir,
ülkemizin süratle bozulan demokrasi, adalet, insan hakları sicilini biraz olsun düzeltebiliriz.
Bunun için atılacak birinci adım da Silivri’yi bir an evvel boşaltmak olurdu.
Yoksa bu hapishane, dünya kültür ve siyaset literatürüne
“Ortadoğu rejiminin, seçilmiş insanların yargı darbesiyle hapsedildikleri bir toplama kampı” olarak geçecek.
Ertuğrul Özkök
