İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca, bir mizah mecmuasında Hazreti Muhammed’e yönelik olduğu tez edilen bir karikatürü yayımlanmasına ait resen başlatılan soruşturma sürüyor.
Soruşturma kapsamında gözaltına alınan ve Çağlayan’daki İstanbul Adliyesi’ne sevk edilen dört şüphelinin emniyetteki süreçlerinin akabinde savcılıktaki tabir süreçleri de tamamlandı.
DÖRDÜ DE TUTUKLANDI
Savcılık, karikatürün sahibi Doğan Pehlevan’ı “Cumhurbaşkanına hakaret” ve “halkı kin ve düşmanlığa tahrik yahut aşağılama” cürümlerinden, öbür şüpheliler mecmuanın yazı işleri müdürü Zafer Aknar, grafiker Cebrail Okçu ile kurum müdürü Ali Yavuz’u da “halkı kin ve düşmanlığa tahrik yahut aşağılama” kabahatinden tutuklanmaları istemiyle nöbetçi hakimliğe sevk etti.
Soruşturma kapsamında gözaltına alınan dört kuşkulu tutuklandı.
DOĞAN PEHLEVAN: “PEYGAMBERLERİ KARİKATÜRDE KULLANMADIM”
İstanbul Emniyet Müdürlüğü Güvenlik Şube Müdürlüğü’nde sözleri alınan mecmuanın yazı işleri müdürü Zafer Aknar, grafiker Cebrail Okçu, karikatürün sahibi Doğan Pehlevan’ın sözleri ortaya çıktı.
Leman mecmuasında sorumlu olduğu yarım sayfalık bir köşesinin olduğunu belirten Doğan Pehlevan şöyle dedi:
“Eskiden haftalık yayımlanırken, şu anda 15 günde bir basın-yayın faaliyeti yürütmekteyiz. Her 15 günde bir karikatür çizip dergiye teslim ederim.
Bahsi geçen karikatürü yaklaşık bir hafta evvel çizdim ve mecmuanın sahibi olan Tuncay Akgün’e gönderdim. Tıpkı müddet içerisinde, mecmuanın grafik tasarım işlerini yapan Cebrail Okçu ve Murat Yücesan’a da ilettim.
Karikatürün yayımlanmasında yetkili kişi, yayın yönetmeni Tuncay Akgün’dür. Onun onayı olmadan karikatür yayımlanmaz. Şayet gönderilen karikatürde bahsedildiği üzere bir sorun olsaydı, Tuncay Akgün katiyen yayına müsaade vermezdi”
Filistin katliamından bugüne, İran savaşı da dâhil olmak üzere karşılıklı olarak hayatını kaybeden beşerlerle ilgili bu karikatür, aslında barış dolu bir çalışmadır.
Karikatürde geçen Muhammed ve Musa isimleri, bu toplumlar içinde çokça kullanılan, tanınan isimlerdendir. Muhammed ismi, Müslümanları temsil eden bir isim üzere görünürken; Musa ismi ise Musevileri temsil eden bir isim olarak algılanabileceğinden ötürü bu iki ismi karikatürde kullandım.
“BU MESLEKTE ÖĞRENDİĞİMİZ BİRİNCİ KURAL, DİN MEVZULARINA GİRMEMEK VE DİNLE ALAY ETMEMEKTİR”
Ayrıca, şayet peygamberlerden bahsedilecekse, isimlerinin başında “Hz.” ve sonrasında “(s.a.v.)” üzere sözler kullanmamız gerekir ki peygamber oldukları açıkça anlaşılsın. Fakat benim burada kastettiğim, günümüzde savaşlarda hayatını kaybeden sıradan insanlardır
Karikatüre bakıldığında, çizimdeki kıyafetlerin ve yerin günümüzü yansıttığı net bir biçimde görülecektir. Bu da anlatılmak istenenin tarihî değil, büsbütün bugüne ilişkin bir durumu temsil ettiğini göstermektedir.
Savaşın anlamsızlığına vurgu yapmak; ruhların birbirleriyle anlaşabileceğini ama bunun fark edilmesi için illa ölmek mi gerektiği sorusunu sormak istedim. Vermek istediğim bildiri sadece budur. Öteki hiçbir hedefim yoktur. Hatta karikatürün epey sevinçli ve sevgi dolu bir anlatıma sahip olduğunu düşündüm.
Bu çalışmanın, aktüel olaylarla ilişkilendirilmesini hiçbir formda gerçek bulmuyorum. Mevzuyu ülke gündemine taşıyıp toplumu galeyana getiren şahıstan şikâyetçiyim. Bu süreçte mağdur olan benim, birebir vakitte toplumdur. Ben bu karikatürde barıştan kelam ediyorum; lakin birileri farklı bir tartışma yaratarak, bu tartışmayı benim üzerime yıkmaya çalışıyor. Bu stil şahıslara “provokatör” denildiğini düşünüyorum.
Türkiye’de uzun yıllardır çizerlik yapıyorum. Bu meslekte öğrendiğimiz birinci kural, din bahislerine girmemek ve dinle alay etmemektir. Bu unsura her vakit bağlı kaldım. Hakkımda yöneltilen suçlamayı kabul etmiyorum”
ZAFER AKNAR: “ESKİ YÖNETİCİYİM, DERGİYLE HİÇBİR BAĞIM YOK”
Zafer Aknar ise mecmuanın eski yazı işleri müdürü olduğunu, iki yıldır dergiyle rastgele bir bağının olmadığını belirterek, “Yazı işleri müdürü olarak 1998 yılında atandım. Daha sonra 2012 yılında Leman mecmuasından emekli oldum. Daha sonra 1-2 yıl emekli olarak devam ettim lakin kıdem tazminatı ödemesi konusundan ötürü yaklaşık iki yıl evvel mecmua ile münasebetimi kestim” dedi.
15 sene dergide yazı işleri müdürlüğü yaptığını belirten Aknar, tüm kararın Tuncay Akgün’de olduğunu tabir ederek şöyle devam etti:
Benim o sayı ile ilgili ilgim ve bilgim yoktur. Olayda bahsi geçen karikatürü mecmuanın yetkili şahsının beni araması üzerine bilgili oldum. Bu bilgiyi Leman mecmuasının yazı işleri müdürü Aslan Özdemir’den haber aldım. Karikatürün varlığından o vakit haberdar oldum. Benim bu olayla uzaktan yakından hiç sorumluğum yoktur. Benim 1 yıldır Leman Dergisi ile hiçbir ilgim yok. Karikatürü çizen şahsı tanımıyorum.
CEBRAİL OKÇU: “BEN GRAFİKERİM, VERİLEN İŞİ YAPARIM”
Cebrail Okçu ise mecmuada grafiker olduğunu, rastgele bir yetkisinin olmadığını belirterek şöyle konuştu:
Dergideki basın/yayın süreci ile ilgili hiçbir yetkim yoktur. Ben mecmuada yalnızca sayfa tasarımı yapmaktayım. Karikatüristlerden ve müelliflerden gelen işler genel yayın yönetmeni Tuncay Akgün’e sarfiyat ondan da bana gelir. Benim mecmuadaki yazıların ve karikatürlerin yerlerini sığdırmak sayfalara düzgün biçimde sığdırmak dışında rastgele bir müdahalem yoktur.
Göstermiş olduğunuz karikatürü Doğan Pehlevan çizdi. Çizimler genel yayın yönetmeni Tuncay Akgün’e gönderilir. Onun onayından geçtikten sonra bana geldi. Bana karikatürün hangi sayfada hangi ölçüde olacağı bilgileri Tuncay Akgün tarafından gelir ben de bunun yerleştirmesini yaparım.
Gelen karikatürün içeriğine bakmam içeriğiyle ilgilenmem yalnızca verilen işi yaparım. Üzerime atılı suçlamayı kabul etmiyorum. Söyleyeceklerim bunlardan ibarettir. Dedi.
Okçu’nun avukatı ise şunları kaydetti:
Cebrail Okçu yıllardır Leman mecmuasında grafik vazifelisi olarak çalışmaktadır. Grafikerlerin vazifesi mecmuanın sayfalarının mecmuanın daha evvelden planı belirlenmiş sayfalarını basıma uygun biçimde sayfaya nasıl uygulanacağı ile ilgilidir. Münasebetiyle grafikerler sırf ilgili bilgisayar programında yapıtları sayfalara yerleştirir ve yazıları dizgilerler münasebetiyle Cebrail Okçu’nun soruşturmaya mevzu atfedilen aksiyonla rastgele bir ilgisi bulunmamaktadır. Müvekkilin aksiyonla ilgisi bulunmadığı üzere mecmuada resmi ya da gayriresmi bir karar alma yükümlülüğü ve rastgele bir yayın sorumluluğu bulunmamaktadır.
Ayrıcа grafikerler haftalık çalışma tempoları ve sabah mecmuayı yayına yetiştirme çabası içerisinde mecmuayı okuyacak vakit bulamamaktadırlar. Hakikaten bu 3-4 saatlik kısa mühlet içerisinde karikatür ve köşe yazılarının okunması istense dahi mümkün değildir. Müvekkilimiz basına da yansıyan imajlarda güvenlik güçlerine rastgele bir dirençte bulunmamasına karşın yere yatırılmış ve hukuka tersliği hukuk tertibi tarafından sabit olan aksi kelepçe ile gözaltına alınmıştır. Bu konuları ileriki evrelerde tartışacak olmakla birlikte müvekkilimizin derhal özgür bırakılmasını talep ederiz.
